Verwarring naam ervaringsdeskundige aangekaart

De naam ‘ervaringsdeskundige’ zorgt regelmatig voor verwarring. De Veerkracht Centrale heeft de stuurgroep van het project ‘kwaliteitssysteem voor ervaringsdeskundigen’ gevraagd dit op te lossen. We stellen hen voor om de naam ‘Ervaringswerker’ te gebruiken voor het beroep. Dan is een ervaringsdeskundige weer gewoon iemand die ergens ervaring in heeft.

“Beste stuurgroepleden, 

Als community van ervaringsdeskundigen vragen wij uw aandacht voor de risico’s van een kwaliteitssysteem dat de naam ‘ervaringsdeskundige’ in zich voert. Wij juichen de inzet van ervaringsdeskundigheid in de GGZ toe en zien de voordelen van het kwaliteitssysteem. Het nadeel is echter dat hierdoor de verdringing van andere ervaringsdeskundigen toeneemt. We zien nu al dat het gebruik van de term ‘ervaringsdeskundige’ zorgt voor verwarring en uitsluiting van cliënten. We stellen voor dit met een eenvoudige oplossing te stoppen. 

Kern van het probleem is de invulling van het woord ervaringsdeskundige. De meeste Nederlanders kennen dit begrip als ‘deskundig door ervaring’, de betekenis die het sinds de jaren ’80 heeft.  Tijdens onze contacten met IederIN en de Patiëntenfederatie bleken ook zij deze betekenis te gebruiken. De naam komt op deze manier ook terug in de uitwerking van het VN-verdrag voor mensen met een beperking. 

Bij de professionalisering van ‘het beroep’ ervaringsdeskundige werd in de GGZ echter een andere betekenis ingevoerd. Men claimt dat je jezelf pas ervaringsdeskundig mag noemen na het opdoen van ervaringskennis. Het gevolg is dat een cliënt in de somatische zorg zichzelf wél ervaringsdeskundige mag noemen, maar binnen de GGZ niet. Een bezoeker van ons online café verwoordde zijn frustratie:  “Ik heb 20 jaar ervaring met klinieken. Komt zo’n meisje dat twee weken een depressie heeft gehad me vertellen dat ik geen ervaringsdeskundige ben”.

De Veerkracht Centrale pleit voor een eenvoudige oplossing om de verwarring te doorbreken. De term ‘Ervaringswerker’ wordt door sommige GGZ-instellingen nog steeds gebruikt. Deze naam zou in de hele GGZ ingevoerd kunnen worden voor ervaringsdeskundige medewerkers. De naam ‘Ervaringswerker’ kan ook gekoppeld worden aan het kwaliteitssysteem en de bijbehorende beroepen en opleidingen. Op die manier hoeft het woord ‘ervaringsdeskundige’ alleen nog gebruikt te worden in de algemeen bekende betekenis. 

De wereld van ervaringsdeskundigen is heel divers, laten we deze diversiteit koesteren. Wij hopen dat u, als lid van de stuurgroep, mee wilt werken aan inclusie van álle ervaringsdeskundigen.”